60 мың камера және 35 AI-сценарий: Астана қауіпсіздігін цифрландыру

Астанада Қауіпсіздік Астана жылы аясында қаланың жүйелі цифрлық трансформациясы жалғасуда. Жұмыс үш стратегиялық бағыт бойынша жүргізілуде: «Қауіпсіз қала», «Ашық қала» және «Ақылды қала». 2026 жылдың бірінші жартыжылдығының қорытындылары жөнінде елорда Коммуникациялар қызметіндегі брифингте Астана цифрландыру және мемлекеттік қызмет басқармасының басшысы Берік Ахметов айтты, деп хабарлайды ТКШ24 елорда әкімдігінің ресми сайтына сілтеме жасап.

Astana Smart City жобасы

Ең ірі жобалардың бірі - Astana Smart City. Оның негізгі элементтері ретінде қаланы басқарудың бірыңғай цифрлық контурасын қалыптастыратын деректерді өңдеу орталығы және Қалалық жағдайлық орталық саналады.

Деректерді өңдеу орталығы (ДӨО) қалалық инфрақұрылым қажеттіліктері үшін арнайы құрылған және қалалық деректерді, бейне ағындарды және ИИ-талдаудың нәтижелерін орталықтандырылған сақтауды және өңдеуді қамтамасыз етеді. Орталық халықаралық сенімділік стандарты TIER III және ұлттық ақпараттық қауіпсіздік талаптарына сәйкес келеді.

Осы инфрақұрылым негізінде жұмыс істейтін Қалалық жағдайлық орталық бейнебақылау, төтенше жағдайлар, коммуналдық және басқа қалалық қызметтерді біріктіреді.

«Бүгінгі таңда платформаға 60 мыңнан астам камера қосылып, 35 ИИ-видеоаналитика сценарийі енгізілді. Олар түтіндеу және өрттерді, адамдардың жиналып қалуын, төбелесті және басқа да штаттан тыс жағдайларды анықтауға мүмкіндік береді. 1200-ден астам аппараттық-бағдарламалық кешендер жол қозғалысы ережелерінің 15 түрін автоматты түрде тіркеп отырады. Біртұтас жүйеге 18-ден астам қалалық қызметтер біріктірілген, ал оқиғалар туралы ақпарат беру мерзімі 10 минуттан нақты уақыт режиміне дейін қысқартылды. Бірінші жартыжылдықта 2,5 мыңнан астам оқиға қаралды», – деп баяндады спикер.

Қоғамдық кеңістіктердегі бейнебақылауды кеңейту жалғасуда. 2022-2025 жылдар аралығында 860 нысанда 4 430 камера орнатылды. 2026 жылы тағы 240 нысанда 1 200 камера орнату жоспары бар, оның 1 142-сі қазірдің өзінде орнатылған.

Балалар қауіпсіздігіне ерекше назар аударылады. Жобаның екінші кезеңінде 2026 жылы 100 мемлекеттік мектепте 2 000-ға жуық камера және 100 SOS дабыл түймесі орнатылады. Барлығы 10 мыңнан астам мектеп камералары бірыңғай жүйеге біріктірілген.

Ағымдағы жылы кешенді қауіпсіздік жүйесі мемлекеттік балабақшаларда да енгізілуде. Бірінші кезеңде 1 700 камера, 100 дабыл түймесі және 100 бейне домофон орнату және 4 мың қолданыстағы камераны біріктіру көзделуде.

«Ашық қала» бағыты

«Ашық қала» бағыты шеңберінде тұрғындар үшін цифрлық сервистерді дамыту жалғасуда. Бірінші жартыжылдықта iKomek 109 бірыңғай байланыс орталығы 1,1 миллионнан астам өтініштерді өңдеді; олардың 83%-ы алғашқы қоңыраудан-ақ шешілді. Birge платформасында 20 мыңнан астам пайдаланушы тіркеліп, 30 мыңға жуық өтініштер өңделді.

Жылдың негізгі нәтижелерінің бірі - Astana.kz бірегей цифрлық порталының іске қосылуы болды. Қазіргі уақытта платформада 14 мыңнан астам пайдаланушылар тіркелген, 115-тен астам қалалық және коммуналдық қызметтер қолжетімді, ал ұсынылған өтініштердің саны 15 мыңнан асып кетті.

QalaQyzmet-ті Astana.kz-пен біріктіру коммуналдық қызметтерді бір платформаға біріктірді. Бірінші жартыжылдықта бұл бағытта 103 мыңнан астам өтініштер онлайн және фронт-офистер арқылы өңделген. Astana.kz функционалы кеңеюде; платформада AI-ассистент, Super App, «Инватакси» және «Менің кітапханам» сервистері дамуда.

Денсаулық сақтау саласындағы цифрландыру

Цифрлық шешімдер денсаулық сақтау саласында да енгізілуде. Елорданың үш инсульттік орталығында Cerebra AI жұмыс істейді, ол КТ-суреттер бойынша инсультті диагностикалауға көмектеседі және диагноз қою уақытын 5 минутқа дейін қысқартады. Бірінші жартыжылдықта 5,7 мыңнан астам зерттеулер өңделді.

Әскери қызметке шақырушыларды медициналық тексеру процесі толығымен цифрландырылған. Жүйе арқылы бірінші жартыжылдықта 7,4 мыңнан астам адам өтті. Денсаулық сақтау жағдайлық орталығы 29 медициналық ұйымның 220-дан астам көрсеткіштері бойынша деректерді біріктіреді.

Телекоммуникациялық инфрақұрылымды дамыту

Телекоммуникациялық инфрақұрылымды дамыту жалғасуда. Елордада 5G стандартының 423 базалық станциясы жұмыс істейді, жылдың соңына дейін тағы 74 станция орнату жоспарлануда. Байланыс сапасы нашар 22 аймақтың 12-сі жойылды.

«Ақылды қала» бағыты

«Ақылды қала» бағыты бойынша AI Lab - жасанды интеллект кеңесі, R&D-контур және акселерация бағдарламаларын біріктіретін қалалық инновациялық экожүйе дамуда. Бүгінгі таңда R&D-контурда 11 стартап және технологиялық жобалар сүйемелденуде.

2026 жылы Astana Innovations Accelerator үшінші ағымы іске қосылды. Бағдарламаға 300-ден астам өтініш түсті, іріктеу қорытындысы бойынша 29 стартап қосылды.

Әлеуметтік маңызы бар жобалардың ішінде - «Шарапат» әлеуметтік қызмет көрсету орталығында пилоттық жоба Úmit. Интеллектуалды қап жүйесі адамдарға қолсыз-ақ смартфон, компьютер, электрлік мүгедек арбасы және басқа құрылғыларды басқаруға мүмкіндік береді.

«Бірінші жартыжылдықтың қорытындысы бойынша елорда цифрлық трансформациясы жеке шешімдерден қала басқаруындағы жүйелі қолдануға көшіп жатыр. Біздің міндетіміз - технологиялар нақты нәтижелер беретіндей, тұрғындардың қауіпсіздігін арттырып, қызметтерді алуды жеңілдетіп, қалалық процестерді тиімдірек ететіндей етіп қолдану», - деп қорытындылады Берік Ахметов.

Фото: gov.kz